ABD'de hava trafik kontrol merkezlerinde yaşanan iletişim sorunları ve ekipman arızası ülke genelindeki uçuş trafiğini etkiledi. ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA) güvenlik gerekçesiyle tüm kalkışların bir sonraki duyuruya kadar durdurulmasına karar verdi. Kararın ardından ABD'deki havalimanlarında kalkış yapmaya hazırlanan uçaklar yerde beklemeye başladı. FAA'nın aldığı bu kararın kapsamı oldukça geniş. ABD'de cuma öğleden sonra duyurulan ve Türkiye saatiyle gece yarısına doğru gündeme gelen uygulamada gerekçe olarak olağanüstü koşullar ve güvenlik gösterildi. FAA'nın internet sitesinde ise sorunun kaynağı ekipman arızası olarak belirtildi.
ABD Genelinde Tüm Kalkışlar Askıya Alındı
Hava Trafik Kontrol Sistemi Komuta Merkezi tarafından paylaşılan uyarıya göre kalkış yapacak uçakların kapılardan ayrılmasına izin verilmiyor. Başka bir deyişle uçuş hazırlıklarını tamamlamış olsa bile kalkış sırası bekleyen uçaklar yeni bir açıklama gelene kadar yerde kalacak. ABD'ye doğru yola çıkan uluslararası uçuşlar içinse aynı uygulama otomatik olarak geçerli olmayacak. Bu uçuşların durumu ayrı ayrı değerlendirilecek. Ancak alınan kararın ülke genelindeki hava trafiğini etkilemesi, yolcuların seyahat planlarında değişiklik yaşanabileceğini gösteriyor.

FAA'nın Sistemindede Teknik Sorun Yaşandı
Yaşanan gelişmelerin dikkat çeken bir diğer tarafı da FAA'nın kendi internet sitesinde kısa süreli erişim sorunu görülmesi oldu. Siteye girmeye çalışan kullanıcılar teknik sorun yaşandığını belirten bir uyarıyla karşılaştı. Bir FAA sözcüsü yaptığı açıklamada kararın birden fazla hava trafik kontrol merkezini etkileyen iletişim problemlerinden kaynaklandığını söyledi. ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy de FAA teknisyenlerinin sorunu araştırdığını açıkladı. Şimdilik arızanın tam olarak neden kaynaklandığı bilinmiyor. İletişim altyapısındaki sorunun hangi ekipman veya sistemden kaynaklandığına ilişkin de resmi bir açıklama yapılmış değil.

Yapay Zeka Destekli Yeni Sistemle Bağlantısı Var Mı?
Olayın zamanlaması nedeniyle dikkatimi çeken bir başka ayrıntı daha var. Aynı hafta hava trafik kontrolörlerinin kullanımına yönelik yapay zeka destekli yeni bir araç devreye alınmıştı. Ancak bu sistemle yaşanan iletişim ve ekipman sorunları arasında herhangi bir bağlantı bulunduğuna dair şu ana kadar doğrulanmış bir bilgi paylaşılmadı. Dolayısıyla iki gelişmenin aynı döneme denk gelmesini doğrudan bir neden-sonuç ilişkisi olarak değerlendirmek doğru olmaz. FAA'nın incelemesinin ardından arızanın kaynağına ilişkin daha net bilgiler ortaya çıkabilir.
ABD'deki Uçuşlar Ne Zaman Normale Dönecek?
FAA ülke genelinde uygulanan kalkış durdurma kararının ne zaman sona ereceğine ilişkin henüz bir saat veya tarih vermedi. Uçuşların yeniden başlayabilmesi için öncelikle hava trafik kontrol merkezlerindeki iletişim sorununun giderilmesi gerekiyor. ABD'den uçuş yapmayı planlayan yolcuların bu süreçte havayolu şirketlerinden gelecek açıklamaları ve uçuş durumlarını düzenli olarak kontrol etmesinde fayda var. Yeni bir duyuru yapılana kadar kalkışların ne zaman normale döneceği belirsizliğini koruyor.